Բլոգներ

Միջին դպրոց դասավանդողներիս բլոգները

Ամբողջ թվերի հանումը

Տեսական նյութ

Իմանալով, թե ինչպես է կատարվում ամբողջ թվերի գումարումը` դժվար չէ հասկանալ, թե ինչպես պիտի կատարվի նրանց հանումը։ 

Բերենք օրինակ.

(+12) – (+9) = (+12) + (–9) = +3 =3,

(–11) – (–7) = (–11) + (+7) = –4,

(-5) – (+4) = (-5) + (–4) = -9։

Այս օրինաչափությունը ճիշտ է ցանկացած երկու ամբողջ թվերի համար, ուստի մի ամբողջ թվից մեկ ուրիշ ամբողջ թիվ հանելու համար պետք է նվազելիին գումարել հանելիին հակադիր թիվը։

Բերված կանոնից հետևում է, որ ամբողջ թվից զրո հանելիս ստացվում է նույն ամբողջ թիվը, իսկ զրոյից որևէ ամբողջ թիվ հանելիս ստացվում է հանելիին հակադիր թիվը: 

Առաջադրանքներ

1. Հաշվել

ա) 6 – 7=-1

բ) –30 – 44=-14

գ) 12 – 9=3

դ) 18 – 23=-5

ե) –11 – 9=-2

զ) 8 – 2=6

է) –16 – 7=-9

ը) 0 –16=-16

2. Կատարե՛ք  գործողությունը.

ա) 34–(–7)=37+7=44

բ) 101 – (–8)=101+8=109

գ) 29 – (–11)=29+11=40

դ) –70 – (–14)=70+14=84

ե) –48–(–25)=48+25=73

զ) –17 – (–34)=17+24=41

է) –52 – (–2)=52+2=54

ը) 82 – (–3)=82+3=85

3. Գտե՛ք և համեմատե՛ք արտահայտությունների արժեքները.

ա) 8 – 3 > 3 – 8, գ) –25 – (–3) < –3 – (–25),

բ) (–7) – 4 > 4 – (–7), դ) 6 – (–2) < (–2) – 6։

 Ի՞նչ օրինաչափություն է այստեղ գործում։

4. Օդի ջերմությունը իջավ 70C-ով և դարձավ –30C։ Որքա՞ն էր օդի ջերմությունը մինչև այդ փոփոխությունը։

40

5. Բերե՛ք երկու այնպիսի ամբողջ թվերի օրինակ, որոնց տարբերությունը դրական թիվ լինի։ Կարո՞ղ է արդյոք այդ դեպքում հանելին բացասական թիվ լինել։

6-4=10

Լրացուցիչ առաջադրանքներ

6. Սուզանավի խորաչափը ցույց էր տալիս ծովի մակերևույթից 145մ խորություն (–145 մ)։ Որոշ ժամանակ անց խորաչափի ցուցմունքը դարձավ –173 մ։ Ինչքա՞ն էր սուզանավի ընթացքի նախկին և նոր խորությունների տարբերությունը։

28

7. Խնդիրներ ֆլեշմոբից

 Երևանից Սիսիան գնալու համար խումբը պետք է անցներ 252 կմ ճանապարհ: Ճանապարհի մի մասը ավտոբուսով անցան, մնացածը ոտքով, ընդ որում ավտոբուսով 2 ժամ ավելի գնացին քան ոտքով: Քանի՞ ժամ քայլեցին, եթե ավտոբուսը 1 ժամում անցնում է 60 կմ, իսկ խումբը ոտքով՝ 6 կմ

60×2=120կմ

252-120=132

60+6=66

132:2=2

Մաթեմատիկա6 րդ դասարան 27.10.2020

Կատարե՛ք գումարում.
ա) (+27) + (+33)=60
բ) (-14) + (+12)=-2 
գ) (–21) + (–12)=-33
դ) (–8) + (+23),=15 
ե) (–17) + (+4),=-13
զ) (–9) + (–51)։=-60

2. Գումարե՛ք հետեւյալ թվերը.
ա) (–10), (+7) +(–3),=-6
բ) +7 +3 +( –4)=6
գ) +23 –40 +6,=-11
դ) –18,+11 –10,=-7
ե) +18, –27 եւ –5,=-14
զ) –29 +40 +30=19

3. Կատարե՛ք գումարում.
ա) (+3) + (–4)=-1 դ) (+15) + (–6)=-9 է) (–18) + (+7)=-11
բ) (–11) + (+5)=-6 ե) (–8) + (+7)-1 ը) (–21) + (+8)=-13
գ) (–10) + (+3)=-7 զ) (+31) + (–10)=21 թ) (+19) + (–12)=7

4. Խնդիրներ ֆլեշմոբից
Քառակուսու պարագիծը 52 սմ է: Գտեք այն եռանկյան պարագիծը, որի բոլոր կողմերը հավասար են և հավասար են այդ քառակուսու կողմին:

Լուծում

52:4=13սմ մի կողմ

13×3=39(սմ եռանկյան պարագիծ)

Մաթեմատիկա 28.10.2020


Առաջադրանքներ

  1. Գտե՛ք արտահայտության արժեքը.
    ա) (35 – 17) – 20, դ) (29 – 64) + 23, է) (–39 –21) + 11,
    բ) (–43 – 14) – 32, ե) (–30 – 21) + 56, ը) (16 – 33) – 50,
    գ) (–74 + 27) – 15, զ) (81 – 45) – 60, թ) (–18 + 6) – 39:
  2. Գումարե՛ք հետեւյալ թվերը.
    ա) –3, –9 եւ –5, գ) –11, –7 եւ –12, ե) –21, –3 եւ –18,
    բ) –1, –20 եւ –8, դ) –6, –9 եւ –10, զ) –4, –15 եւ –25։
  3. Գտե՛ք և համեմատե՛ք արտահայտությունների արժեքները.
    ա) 9 – 6 և 6 – 9, գ) –5 – (–9) և –9 – (–5),
    բ) (–10) – 8 և 8 – (–10), դ) 7 – (–21) և (–21) – 7։
  4. Հաշվե՛ք.
    ա) |–3| + |+2| – 4; գ) 4 · |+6|– 3 · |–7| + 2;
    բ) |–28| + |–6| – 25;           դ) 18 · |–8|+ 3 · |+4| – 100։
  5. Գտե՛ք այն թիվը, որը աստղանիշի փոխարեն տեղադրելու դեպքում հավասարությունը ճիշտ կլինի.
    ա) – * = 54, բ) – * = 804, գ) – * = –74, դ) – * = –350։
  6. Գրե՛ք հակադիր թիվը.
    ա) –38, գ) +9, ե) –670, է) –405,
    բ) –24, դ) +97, զ) +57, ը) –52։
  7. Ի՞նչ թիվ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի հավասարություն.
    ա) 2 –* = –6,      դ) -*+ 25 = –3,             է) -*+ 9 = 6,
    բ) 0 – (-*) = 7,          ե) –15+ * = –1,            ը) 19 – * = 8,
    գ) * + (-23) = –20,    զ) –(-*) + 10 = 20,       թ) –61 – * = 22։Լրացուցիչ առաջադրանքներ
  8. Տրված են A (–11), B (+17) կետերը։ Գրե՛ք A կետի միավոր հեռավորությունը B-ից։
  9. Բերե՛ք երկու տարբեր ամբողջ թվերի այնպիսի երկու զույգերի օրինակներ, որոնցում՝ 
    ա) առաջին զույգի ավելի մեծ թիվը փոքր լինի երկրորդ զույգի ավելի փոքր թվից:
    բ) առաջին զույգի ավելի փոքր թիվը փոքր լինի երկրորդ զույգի, ավելի փոքր թվից։
  10. Թվերը դասավորե՛ք նրանց բացարձակ արժեքների աճման կարգով.
    – 22; 49; 2; 7; – 11; – 27; – 5; 0

Մայրենի 6 րդ դասարան

Առցանց ուսուցում

26.10.20

Գործնական քերականության  գրքից կատարի՛ր 52, 62, 64֊րդ առաջադրանքները

52.   Փակագծերում տրված բայերր պահանջված ձևով qրի´ր:

Հայտնի  Է, որ ամենից շատ Արևմտյան Հնդկաստանի Չհրեպունջա  շրջանում Է անձրև գալիս: Սակայն պարզվում Է, որ երկրագնդի վրա մի տեղ կա, որտեղ անհիշելի ժամանակներից անընդհատ անձրևում է: Դա Հարավային Ամերիկայում Է: Անձրևի հեղինակր ջրվեժն Է: Ուժեղ քամին, որր միշտ փչում է լեռներից, ջրափոշին հարթավայր տանում է: Այդտեղ  ջրափոշին  խոշոր կաթիլներ դառնում է ու որպես անձրև տեղում:

62. Ա)

Ընդգծված բազմիմաստ բառը նախադասության մեջ ի՞նչ իմաստով է գործածված (բացատրելու համար տրված բառերից մեկո´վ փոխարինիր):

Արջը գլուխը բարձրացրեց-մարմնի մաս:

Սարի գլխին ինչ-որ բան է փայլում-կատար:

Այս մարդը գլուխ չունի-խելք:

Գրքի  առաջին գլուխը շատ հետաքրքիր էր-մաս:

-Իսկ ո՞վ էր ձեր գլուխը, — որոտաց զորավարը՝ դիմելով գլխիկոր  զինվորներին-ղեկավար:

Ինչ-որ մեկը թերթ է մոռացել պահարանի գլխին-վրա:
Գերանի գլխի´ց բռնիր-ծայր:

Խելք, մարմնի մաս, ղեկավար, կատար, ծայր, մաս, վրա:

Բ)Քո կարծիքով, բառի հիմանական իմաստը ո՞րն է: Պատասխանդ փորձի´ր պատճառաբանել:

64. Տրված  բառերի իմաստները արտահայտի´ր բառակապակցություններով:

Օրինակ՝ դարավերջ — դարի վերջը,

աշխատասենյակ — աշխատելու համար նախատեսված սենյակ:

Գառնարած-գառներ արածեցնող:

բարեսիրտ-բարի բաներ սիրող

չարամիտ-չարը մտածող

  լեռնագագաթ-լեռան գագաթ

արա­գահոս-արագ հոսող:

հարթավայր-հարթ՝ տափարակ տեղ:

աստղագիտություն-աստղերի գիտություն:

Մայրենի 6֊րդ դասարան 45/46/50/51


22.10.20

Գործնական քերականության  գրքից կատարի՛ր 45, 46, 50, 51֊րդ առաջադրանքները։

45. Ընդգծված բառերի և արտահայտությունների փոխարեն փակագծերում  տրվածներից մեկը գրի՛ր:

Որ խոսքր կարճեր, ավելորդ  բաներ չէր ասի: (Կարճ կապեր, երկար չէր):

Պարանը կարճ էր. աշտարակի ծայրին չհասավ: (Կարճ կա­պեր. երկար չէր)

Գլուխը կախ էր ու սիրտը կոտրված: (խոնարհ էր. իջեցներ)

Դույլը ջրհորը կախեր թե չէ. թզուկը հայտնվելու էր: (խո­նարհ էր. իջեցներ)

Դռան Ժանգոտ փակի վրա ինչ-որ թուղթ դրեց ու գնաց: (Կողպեքի. ծածկի)

Եթե պատուհանը փակի, ցուրտ չի լինի: (Կողպեքի. ծածկի)

46.Տրված բառերի այլարմատ (այլ արմատից կազմված հականիշները գրիր)

Օրինակ ‘ բարձր — ցածր.

Տալ- վերցնել

Սիրուն, լավ, մեծ. ներքև. ուշադիր. բարեկամ. աղքատ, կուշտ, դիտավորյալ,  հիշել. վառել. դրական, հրաժեշտ տալ. հյուսել. թույլատրել. ընկնել. գումարել, թափթփել. պապանձվել. գիշեր. ելք. ավարտել. օգնել. արագացնել:

50.  Հարցերին պատասխանի´ր (կարող ես նաև հումորով գրել) .

Ձեր բնակարանում քանի՞ սենյակ կա:

Բնակարանն ինչպե՞ս է կահավորված :

Այնտեղ ովքե՞ր են ապրում:

Ինչպե՞ս են ապրում:

Ի՞նչ վերաբերմունք ունեն բնակարանի նկատմամբ:

51.   Տրված գոյականներից ի՞նչ անել կամ ի՞նչ լինել  հարցին պատասխանող բառեր (բայեր) կազմիր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծիր:

ա) Ամպ.

ծաղիկ.

վար.

կար.

unւգ.

երգ

. ժողով.

օճառ:

բ) Գող

. վախ

, քար

, մահ,

մանուկ,

Էջ (իջ),

մայր:

Մայրենի 6/րդ դասարան 06.10.2020

06.10.20

Գործնական քերականության  գրքից կատարի՛ր 29-րդ, 30-րդ, 32֊րդ առաջադրանքները։

29.  Ինչպիսի՞  հարցին պատասխանող, հատկանիշ ցուց տվող բառերից (ածականներից) գոյականներ (ի՞նչ հարցին պատասխանող բառեր) կազմի՛ր:

քաջ. մեծ. գեղեցիկ. հատուկ. հասարակ. հարմար. դեղին. գունատ. հնչեղ. Շքեղ, պերճ, խեղճ, տկար:

քաջ զինվոր,գեղեցիկ աղջիկ,մեծ մարդ,հատուկ ջոկատ,հասարակ մատիտ,հարմար տեղ,դեղին վարդ,հնչեղ ձայն,շքեղ զգեստ,պերճ գոտի,գունատ երեխա,խեղճ կատու,տկար մարմին

30.  Բառերի ընդհանուր մասերի (արմատները) գտի՛ր, դրանց ուղիղ ձևերը գրիր և տրված բառերը բացատրիր:

Օրինակ՝ բարեսիրտ, բարեկամ,  բարեսեր, բարետես: -Արմատն  է՝ բարի:

Բարեսիրտ — բարի սիրտ ունեցող:

Բարեկամ — բարին կամեցող:

Բարեսեր — բարին (բարի բան) սիրող:

Բարետես — բարի (գեղեցիկ) տեսք ունեցող:

ա) կտցաձև. կտցահարել. կտցաչափ:

կտցաձև֊կտցի ձև ունեցող

Կտցահարել֊կտուցով հարել

Կտցաչափ֊կտուցով չափել

բ) ուղղագրություն. ուղղագիծ. ուղղամիտ. ուղղություն :

Ուղղագրություն֊ուղղագիր֊ուղիղ գրություն

Ուղղագիծ֊ուղիղ գիծ

Ուղղամի֊ուղիղ միտք ունեցող

գ) ուղեկից. ուղևոր:

32.  Յուրաքանչյուր շարքի չորս րառերն ի՞նչ ընդ­հանուր հատկանիշ ունեն, որ նույն շարքի մի բառը  չունի:

ա) Երաշտահավեր      բ) Մանուկներ                 գ) Հատիկներ

դեղձանիկներ       երեխա                 կապիկներ

վագրեր                պատանիներ        ձագուկներ

առյուծներ            երիտասարդներ       կանայք

սիրամարգ           մարդիկ          տանտիկիններ

Ամենա փոքր բազմապատիկ 6.րդ դասարան

Բնական թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկ կոչվում է այն ամենափոքր թիվը, որը անմնացորդ բաժանվում է երկու թվերի վրա: Մի քանի բնական թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը կարելի է գտնել դուրս չգրելով թվերի բոլոր բազմապատիկները, այլ՝  1. Երկու թվերը վերլուծել պարզ արտադրիչների: 2. Դուրս գրել բոլոր պարզ թվերը, որոնք կան գոնե մեկ վերլուծության մեջ: 3. Դուրս գրած պարզ թվերը վերցնել վերլուծություններից և հաշվել ստացվածների արտադրյալը:

Օրինակ՝

Ունենք՝ 12=2⋅2⋅3
15=3⋅5 Այս վերլուծություններում պատահում են 2,3,5 թվերը, ընդ որում 2-ը երկու անգամ է հանդիպում : Դրանք առանձնացնենք և բազմապատկենք՝ 2⋅2⋅3⋅5=60 Պատասխան՝  [12;15]=60։Ցանկացած երկու փոխադարձաբար պարզ a և b բնական թվերի համար տեղի ունի հետևյալ հավասարությունը՝ [a;b]=a⋅b  

Առաջադրանքներ

  • Թվերը  պարզ արտադրիչների վերլուծելով՝ գտիր ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը․
    ա․  [21:28]=7x3x4
    բ․   [84: 108]=1x1x1x0x1
    գ.  [160: 260]=40x1x1x0
    դ․ [14: 35: 42]=1x5x7
    ե․ [15: 40: 45]=3x8x9
  • Շրջանաձև վազքուղու մեկնարկային կետից միաժամանակ միևնույն ուղղությամբ դուրս եկան երկու հեծանվորդ։ Քանի՞ րոպեից նրանք նորից կհանդիպեն մեկնարկային կետում, եթե նրանցից մեկը մի լրիվ պտույտը կատարում է 8 րոպեում, մյուսը՝ 10 րոպեում։

18 րոպե:

  • Դասարանի աշակերտներին հավասարապես բաժանեցին 161 տետր և 230 գիրք։ Քանի՞ աշակերտ կա դասարանում։

380

  • Թվերը  պարզ արտադրիչների վերլուծելով՝ գտիր ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը․
    ա․  [23; 31]=1x1x1x1
    բ․   [32; 35]=4×7
    գ.  [54; 126]=9x3x1
    դ․ [48; 36; 54]=6x6x9
    ե․ [51; 68; 85]։=1x1x1x1x1x1

    Լրացուցիչ առաջադրանք
  • Թարգմանչական տոնին ընդառաջ թարգմանել հատված “When Magic Gave Way to Numbers” նյութից

Իր գոյության առաջին 300,000 տարվա ընթացքում մարդիկ բացատրում էին իրենց շրջապատող երեւույթները (անձրևներ, մահ, բերք) ՝ դիմելով մոգության գաղափարին և աստվածների ազդեցությանը: Եվ այսպես, մինչև մ.թ.ա. վեցերորդ դարը: երբ հեղափոխություն սկսվեց Հին Հունաստանում ՝ դիտարկվող աշխարհը հասկանալու հիմնական սկզբունքները որոնելու համար:

Արցախ<>

Ստեփանակերտ, Արցախի Հանրապետության մայրաքաղաքը։

Բնակչությունը 56,6 հազար էր 2017 թ.։ Երկրի վարչական, մշակութային և տնտեսական կենտրոնն է։ Վերանվանվել է կոմունիստական կուսակցության, աշխատավորների միջազգային շարժման գործիչ Ստեփան Շահումյանի պատվին։